Prezentacja danych za pomocą wykresu.

Wielu osobom liczby, statystyki i twarde dane kojarzą się z czymś bardzo nudnym. Jest to całkiem sensowne skojarzenie, ponieważ każdy z nas wielokrotnie trafił na sytuację, w której był kompletnie zanudzony sposobem podania różnego rodzaju danych. Na szczęście istnieją także ciekawe metody prezentacji danych.

Zwykle typowe statystyki są okraszone nudnym urzędniczym językiem, który teoretycznie jest prosty, a w praktyce często nie da się go zrozumieć – ponieważ umiera się z nudów podczas tego typu lektury.

Nie zmienia to jednak faktu, że zastosowanie różnych statystyk może się świetnie sprawdzić w marketingu (i nie tylko). Prawda jest taka, że dobrze podane dane, mogą być czymś niezwykle interesującym dla naszych odbiorców. Jednak niezwykle ważne jest zachowanie odpowiedniej formy. Jeżeli będzie ona wystarczająco ciekawa oraz przystępna – to dane zamiast przynudzać, będą przykuwały uwagę odbiorców, uwiarygadniały treść danego artykułu, sprawiały, że czas spędzony na analizowaniu naszych treści zdecydowanie się wydłuży – a oprócz tego, znacznie zwiększy się prawdopodobieństwo, że ktoś udostępni nasz wpis.

W tym momencie warto zwrócić uwagę, że ciekawe przedstawienie danych nie ma wyłącznie zastosowania zewnętrznego. Bardzo dobrze sprawdzi się również na użytek wewnętrzny. Zarówno do komunikowania w ramach firmy, ale również do tego, aby łatwiej się połapać w różnych statystykach. Każdy kto miał do skoordynowania trochę więcej projektów, kanałów mediów społecznościowych etc. wie jak bardzo przydatna oraz ułatwiająca życie jest dobra wizualizacja danych.

Zanim jednak zabierzemy się za wizualizowanie danych – najpierw powinniśmy zdecydować się co chcemy zwizualizować – w taki sposób, aby dobrać odpowiedni rodzaj wykresu.

1. Analiza trendów

Wykresy świetnie sprawdzają się w wizualizowaniu obecnych trendów. Dzięki dobrze wykonanemu wykresowi można dużo łatwiej zobaczyć, że w ogóle jakaś tendencja istnieje. W tym wypadku świetnie sprawdzają się wykresy liniowe.

2. Wykazanie zależności pomiędzy dwoma różnymi rodzajami wartości

Określenie czy istnieje i jaka istnieje zależność pomiędzy jednym a drugim rodzajem wartości to jeden z najbardziej praktycznych zastosowań wykresów. Dzięki temu możemy dużo łatwiej zaobserwować czy jakiś aspekt naszego działania posiada pozytywny, negatywny czy neutralny wpływ na inny aspekt naszego działania.

W tym wypadku świetnie sprawdzają się wykresy liniowe, wykresy bąbelkowe czy wykresy rozrzutu.

3. Porównanie różnych wartości

Jest to jedno z najbardziej prostych i oczywistych zastosowań wykresów. Za ich pomocą można porównać ze sobą na różne sposoby naprawdę wiele różnego rodzaju danych. W zależności od naszej potrzeby oraz koncepcji, na którą wpadniemy. W tym wypadku możliwości jest bardzo wiele, można zastosować praktycznie każdy rodzaj wykresu.

4. Pomoc w zrozumieniu swojej dystrybucji danych

Zrozumienie dystrybucji danych to jedno z kolejnych praktycznych zastosowań wykresów. W tym wypadku najczęściej używa się diagramów liniowych, wykresów rozrzutu, słupkowych lub kolumnowych.

5. Pokazanie konkretnego rodzaju kompozycji

Wykres to świetny sposób na to, żeby coś pokazać – swoim pracownikom, swoim odbiorcom etc. W ten sposób można zobrazować bardzo wiele różnego rodzaju ciekawych zjawisk, zestawić je ze sobą etc. To jakiego rodzaju wykres wybierzemy – zależy od tego co konkretnie chcielibyśmy osiągnąć.

Istnieje wiele różnego rodzaju wykresów, które omówimy poniżej.

1. Wykres słupkowy

Jest to jeden z bardziej klasycznych sposobów na przedstawienie danych. Zasada jest bardzo prosta – przedstawiamy dane w graficzny sposób przy pomocy słupków. Tego typu wizualizacja danych jest bardzo praktyczna, aczkolwiek należy jej unikać, jeżeli chcemy zorganizować bardzo wiele słupków lub jeden z nich jest zdecydowanie dłuższy niż cała reszta. W takim przypadku lepiej zdecydować się na coś innego.

Szczególnym rodzajem wykresu słupkowego jest taki, który posiada ustawione na sobie słupki. Pozwala on porównać ze sobą wiele różnego rodzaju komponentów.

Dobre praktyki:

– zaczynaj oś y od poziomu zera, nie trzeba tego robić zawsze, jednak co do zasady ułatwi to odczytywanie wykresu,
– staraj się być konsekwentny w używanych przez siebie kolorach.

2. Wykres kolumnowy

Jest to równie popularny i bardzo podobny pod względem wizualnym, sposób przedstawienia danych do wykresu słupkowego. Główna różnica polega na tym, że zamiast poziomych słupków – w tym wypadku mamy pionowe. Różnica nie jest ogromna, jednak trochę zmienia zastosowanie tego typu wykresów.

Dobre praktyki:

– zaczynaj oś y od poziomu zera, nie trzeba tego robić zawsze, jednak co do zasady ułatwi to odczytywanie wykresu,
– staraj się być konsekwentny w używanych przez siebie kolorach.

3. Wykres liniowy

Kolejny z najpopularniejszych rodzajów wykresów, z którym każdy z nas spotyka się praktycznie na co dzień. Za jego pomocą można w bardzo przystępny sposób zobrazować różnego rodzaju tendencje.

Dobre praktyki:

– używaj wyraźnie odznaczających się linii, zwiększysz w ten sposób czytelność,
– warto zastosować odpowiednią wysokość wykresu, idealnie jeżeli zobrazowane linie będą przebiegały na 2/3 maksymalnej wysokości osi y,
– staraj się nie używać więcej niż 4 linii, powyżej tej liczby wykres staje się nieczytelny.

4. Wykres obszarowy

Jest to bardzo podobny rodzaj wykresu do wykresu liniowego. Z tą różnicą, że przestrzeń pomiędzy poszczególnymi liniami jest wypełniona odpowiednim kolorem. Sprawia to, że w pewnych przypadkach to co chcemy pokazać staje się dużo bardziej wyraziste, natomiast w innych wyklucza zastosowanie tego typu wykresu.

Dobre praktyki:

– użwaj odróżniających się od siebie kolorów, bardzo ważne, aby wykres był łatwo czytelny,
– postaraj ograniczyć się do 4 kategorii, które chcesz zobrazować, analogicznie jak w przypadku wykresu liniowego.

5. Wykres dwuosiowy

Na czym polega wykres dwuosiowy? Posiada on dwie osie y oraz jedną wspólną oś x. Tego typu wykres pozwala w bardzo praktyczny sposób wykazać korelację różnego rodzaju danych, które są ze sobą w jakiś sposób powiązane.

Dobre praktyki:

– używaj różnych stylów graficznych podczas obrazowania danych z poszczególnych osi y,
– użyj kontrastujących kolorów podczas obrazowania danych z poszczególnych osi y, aby dodatkowo podkreślić które dane są które,
– ważniejszą oś y umieść po lewej – zwykle ludzki wzrok koncentruje się po tej stronie.

6. Wykres kołowy

Wykres kołowy również należy do klasycznego sposobu przedstawiania danych. Pozwala w przejrzysty sposób pokazać jak wyglądają dane statystyki w kontekście pozostałych. Jest to jeden z częściej stosowanych rodzajów wykresów.

Dobre praktyki:

– pamiętaj, aby wszystkie kawałki sumowały się do 100%,
– pamiętaj, aby poszczególne kawałki były proporcjonalne,
– staraj się nie zestawiać ze sobą zbyt dużej ilości różnych kategorii, w innym przypadku wykres tego typu przestaje być czytelny.

7. Wykres bąbelkowy

Jest to jeden z ciekawszysch sposobów pokazania zależności pomiędzy różnego rodzaju danymi. Jest bardzo dobry do tego, aby pokazać na wykresie różnego rodzaju zbiory, określić ich hierarchię.

Dobre praktyki:

– skaluj bąbelki w zależności od powierzchni obszaru wykresu,
– używaj wyłącznie okrągłych kształtów, kwadratowe bąbelki się nie sprawdzają.

8. Wykres rozrzutu

Jest to całkiem podobna metoda przedstawienia danych do wykresu bąbelkowego. Z tym zastrzeżeniem, że bez bąbelków. Jednak ogólna zasada rozłożenia danych jest bardzo podobna. Wykres rorzutu jest świetny do tego, aby wykazywać zależności pomiędzy dwoma różnymi czynnikami.

Dobre praktyki:
– zaczynaj oś y od poziomu zera,
– jeżeli chcesz pokazać jakiś trend za pomocą linii – staraj się, aby nie używać więcej niż dwóch,
– możesz używać różnych wielkości grafik występujących na wykresie – w celu lepszego zobrazowania.

9. Lejek

Wykres w formie lejka to świetny sposób na to, aby zobrazować w jaki sposób przebiega proces sprzedaży, wyłapać pewnego rodzaju tendencje etc.

Dobre praktyki:

– staraj się, aby wielkość poszczególnych części lejka była proporcjonalna,
– używaj kontrastujących kolorów, tak aby wykres był czytelny,
– staraj się nie wrzucać zbyt wielu osobnych danych do jednego wykresu tego typu.

10. Wykres pociskowy

Tego typu wykres najczęściej jest używany do tego, aby pokazać postęp w realizacji postawionego celu. W ten sposób można świetnie zobrazować swoją efektywność, określić jakość podejmowanych działań etc.

Dobre praktyki:

– użyj kontrastujących kolorów, aby zwiększyć czytelnośc.

11. Mapa cieplna

Zastosowanie mapy cieplnej pokazuje relację pomiędzy dwoma czynnikami, a do tego dodatkowo zawiera ocenę. Standardowym sposobem na pokazanie oceny jest użycie odpowiedniego nasycenia koloru dla danej cześci mapy cieplnej.

Dobre praktyki:

– użyj jednego koloru oraz różnych stopni nasycenia,
– użyj jednego, prostego i czytelnego wzoru.

12. Wykres schodkowy

Wykres schodkowy służy przede wszystkim do pokazania jaki wpływ na wartość, którą przyjmiemy za podstawową posiadają wartości powiązane. Czy jest on ujemny, dodatni czy neutralny/bliski neutralnego. Jest to bardzo dobry sposób na zobrazowanie dochodu poprzez porównanie przychodów i kosztów.

Dobre praktyki:

– użyj kontrastujących kolorów,
– użyj zimnych kolorów, aby pokazać negatywne czynniki oraz ciepłych, aby pokazać pozytywne.

13. Dendrogram

Jest to diagram w kształcie drzewa, który ukazuje związki pomiędzy poszczególnymi elementami według przyjętego kryterium. Jest to jeden z lepszych sposobów na porówanie różnych grup, określenie ich wielkości oraz zależności

Dobre praktyki:

– staraj się dać odpowiednio dużo przestrzeni poszczególnym elementom,
– używaj konsekwentnych kolorów.

14. Wykres pierścieniowy

Jest on dosyć podobny do wykresu kołowego. Z tą różnicą, że posiada on więcej poziomów, jest bardziej złożony. Również pozwala na porówanie różnych grup – podobnie jak w przypadku dendrogramu, użyjemy go jednak w trochę innych przypadkach.

Dobre praktyki:

– odpowiednie użycie kolorów jest kluczowe,
– kontrastuj pomiędzy sobą poszczególne grupy,
– używaj jednego koloru o różnym stopniu nasycenia w ramach jednej grupy.

15. Kartogram

Za pomocą kartogramu będziemy określali jak wyglądają konkretne dane w kontekście rzeczywistego obszaru na Ziemii. W ten sposób można przykładowo zobrazować w jakim regionie posiadamy więcej klientów, a w jakim mniej w przypadku wykresu przygotowanego na użytek wewnętrzny firmy.

Dobre praktyki:

– stopniuj nasycenie kolorów w przypadku wykazania intensywności jednego zjawiska,
– użyj kontrastujących kolorów jeżeli chcesz ze sobą skonfrontować poszczególne zjawiska.